คำถามนี้ไม่มีใครกล้าถามดัง ๆ ส่วนใหญ่จะพิมพ์ถามในกูเกิลตอนตีสอง หลังจากวันที่เหนื่อยเป็นพิเศษ หรือหลังจากพี่น้องเพิ่งทะเลาะกันเรื่องนี้ในไลน์กลุ่ม แล้วก็ปิดมือถือไปนอนพร้อมความรู้สึกผิดเหมือนเดิม เราอยากเริ่มบทความนี้ด้วยประโยคเดียวที่อยากให้อ่านช้า ๆ การหาคนที่ดูแลท่านได้ดีกว่าที่เราทำได้ ไม่ใช่การทอดทิ้ง
ทำไมเราถึงรู้สึกผิด ทั้งที่กำลังทำสิ่งที่ดีที่สุดเท่าที่ทำได้
เราโตมากับประโยคว่า "ลูกกตัญญูต้องเลี้ยงพ่อแม่เอง"
วัฒนธรรมไทยผูกความกตัญญูไว้กับการดูแลด้วยมือตัวเอง ซึ่งเคยเป็นเรื่องที่เป็นไปได้ในยุคที่บ้านหนึ่งหลังมีคนอยู่หลายรุ่น มีคนอยู่บ้านตลอดวัน แต่วันนี้ลูกหลานต้องทำงาน อยู่คนละจังหวัด และมีลูกของตัวเองต้องดูแล บริบทเปลี่ยนไปหมดแล้ว แต่ความคาดหวังยังอยู่ที่เดิม
เสียงจากคนที่ไม่ได้ดูแล
คนที่พูดว่า “ทำไมไม่เลี้ยงเองล่ะ” มักเป็นญาติที่มาเยี่ยมปีละสองครั้ง ไม่ใช่คนที่ตื่นตอนตีสามทุกคืนมาสองปี ลองฟังไว้แต่ไม่ต้องแบกไว้ทั้งหมด เพราะคนที่ต้องรับผลของการตัดสินใจนี้คือคุณกับท่าน
ความจริงที่มักถูกลืม
การดูแลที่ทำด้วยความเหนื่อยล้าจนหมดความอดทน ไม่ได้ดีต่อท่านเลย ผู้สูงอายุจำนวนมากรับรู้ได้ว่าตัวเองเป็นภาระ และนั่นทำร้ายใจท่านมากกว่าการได้อยู่ในที่ที่มีคนดูแลอย่างเต็มใจ
สัญญาณว่าถึงเวลาพิจารณาศูนย์ดูแลผู้สูงอายุอย่างจริงจัง
ไม่มีเส้นตายตัว แต่ถ้าเข้าหลายข้อ ควรเริ่มหาข้อมูลได้แล้ว
- ท่านล้มซ้ำ หรือมีเหตุฉุกเฉินที่บ้านมากกว่าหนึ่งครั้ง
- ท่านต้องการการดูแลทางการพยาบาลที่คนในบ้านทำเองไม่ได้ เช่น แผลกดทับ สายให้อาหาร หรือการดูแลผู้ป่วยติดเตียง
- ท่านต้องมีคนอยู่ด้วยตลอดเวลา แต่ทุกคนในบ้านต้องออกไปทำงาน
- คนดูแลหลักเริ่มมีปัญหาสุขภาพ หรือต้องลาออกจากงาน
- ความสัมพันธ์ในครอบครัวเริ่มพังเพราะเรื่องนี้
10 เรื่องที่ต้องดูและต้องถาม ก่อนเลือกศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ
อย่าตัดสินใจจากรูปในเว็บไซต์อย่างเดียว ไปดูของจริง และถ้าเป็นไปได้ ให้ไปสองครั้งในเวลาที่ต่างกัน
1. ใบอนุญาตและมาตรฐาน
ถามให้ชัดว่าสถานประกอบการได้รับอนุญาตถูกต้องตามกฎหมายหรือไม่ และดูแลผู้สูงอายุระดับใดได้บ้าง สถานที่ที่มั่นใจในตัวเองจะตอบคำถามนี้ได้ทันทีโดยไม่อึดอัด
2. ทีมงาน ใครดูแลจริง
ถามสัดส่วนผู้ดูแลต่อผู้สูงอายุ ทั้งกลางวันและกลางคืน มีพยาบาลวิชาชีพประจำหรือไม่ ช่วงเวลาไหนบ้าง และทีมผู้ดูแลผ่านการอบรมอะไรมา
3. แผนการดูแลรายบุคคล
ผู้สูงอายุแต่ละท่านต้องการไม่เหมือนกัน ถามว่ามีการประเมินก่อนรับเข้าไหม มีการทำแผนการดูแลเฉพาะรายหรือไม่ และทบทวนแผนบ่อยแค่ไหน
4. เรื่องยาและการประสานงานกับแพทย์
ใครเป็นคนจัดยาและให้ยา มีการบันทึกอย่างไร ถ้าท่านต้องไปพบแพทย์ตามนัด ทางศูนย์ช่วยพาไปได้ไหม และถ้ามีเหตุฉุกเฉินกลางดึก ขั้นตอนคืออะไร ส่งโรงพยาบาลไหน
5. ความสะอาดและกลิ่น
ข้อนี้ไม่ต้องถาม แค่ใช้จมูก ที่ที่ดูแลดีจะไม่มีกลิ่นปัสสาวะสะสม ห้องน้ำแห้ง สะอาด และผ้าปูที่นอนดูได้รับการเปลี่ยนสม่ำเสมอ
6. ดูสีหน้าของผู้สูงอายุที่อยู่ที่นั่น
ท่านที่พักอยู่ดูสะอาด แต่งตัวเรียบร้อย มีคนคุยด้วยไหม หรือถูกปล่อยให้นั่งเงียบ ๆ หน้าโทรทัศน์ทั้งวัน สังเกตด้วยว่าเจ้าหน้าที่พูดกับท่านด้วยน้ำเสียงแบบไหน
7. กิจกรรมในแต่ละวัน
ขอตารางกิจกรรมมาดู ที่ที่ดีจะมีทั้งการเคลื่อนไหว กิจกรรมกระตุ้นความจำ และกิจกรรมทางสังคม ไม่ใช่แค่กินและนอน
8. อาหาร
ขอดูเมนูของสัปดาห์นี้ ถามว่าปรับอาหารตามโรคประจำตัวได้ไหม เช่น เบาหวาน ความดัน ไต หรือปรับความนิ่มสำหรับท่านที่เคี้ยวลำบาก ถ้าไปตรงมื้ออาหารพอดี ยิ่งดี
9. การสื่อสารกับครอบครัว
จะได้รับรายงานความเป็นอยู่บ่อยแค่ไหน ช่องทางไหน เยี่ยมได้วันไหนบ้าง วิดีโอคอลได้ไหม ข้อนี้สำคัญกับความสบายใจของลูกหลานมาก
10. ค่าใช้จ่ายทั้งหมด แบบไม่มีตัวเล็ก
ถามให้ครบว่ารายเดือนครอบคลุมอะไร มีค่าใช้จ่ายอะไรที่คิดเพิ่มบ้าง เช่น ผ้าอ้อม ค่าพาไปโรงพยาบาล หรือการดูแลระดับที่สูงขึ้น และถ้าอาการท่านเปลี่ยนไป ค่าใช้จ่ายจะเปลี่ยนอย่างไร ขอเป็นเอกสารเสมอ
คุยกับท่านอย่างไร ไม่ให้กลายเป็นการทะเลาะ
อย่าเปิดเรื่องด้วยประโยคว่าจะส่งท่านไปอยู่ที่ไหน ลองเริ่มจากความจริงที่ท่านก็รู้ เช่น ตอนกลางวันไม่มีใครอยู่บ้านเลย แล้วชวนท่านคิดด้วยกันว่าจะทำยังไงให้ปลอดภัยขึ้น
พาท่านไปดูสถานที่จริงถ้าท่านยังไปได้ ให้ท่านเห็นห้อง เห็นคน เห็นอาหาร หลายครอบครัวเริ่มจากการฝากดูแลช่วงสั้น ๆ ก่อน เพื่อให้ทุกคนได้ลองปรับตัว และให้ท่านรู้ว่าจะได้เจอลูกหลานเมื่อไหร่บ้าง เพราะสิ่งที่ผู้สูงอายุกลัวที่สุดไม่ใช่สถานที่ใหม่ แต่คือการถูกลืม
เราเขียนสิบข้อข้างบนโดยรู้ดีว่าคุณจะเอาไปใช้ถามเราด้วย และเราอยากให้คุณถาม
บ้านลลิสา ดูแลผู้สูงอายุหลายระดับ ตั้งแต่ท่านที่ยังช่วยเหลือตัวเองได้ ไปจนถึงท่านที่ต้องการการดูแลใกล้ชิด โดยมี
- ทีมผู้ดูแลที่ผ่านการอบรม ประจำตลอด 24 ชั่วโมง และพยาบาลวิชาชีพดูแลตามแผนการดูแลรายบุคคล
- การประเมินก่อนเข้าพัก เพื่อออกแบบโปรแกรมการดูแลให้เหมาะกับสภาพร่างกายและโรคประจำตัวของแต่ละท่าน
- อาหารปรุงสด ปรับตามข้อจำกัดด้านสุขภาพ และกิจกรรมประจำวันที่ช่วยให้ท่านได้ขยับและได้พบปะผู้คน
- สภาพแวดล้อมที่ออกแบบเพื่อความปลอดภัยของผู้สูงอายุโดยเฉพาะ
- การสื่อสารกับครอบครัวอย่างสม่ำเสมอ พร้อมเปิดให้เข้าเยี่ยมและเยี่ยมชมสถานที่จริงก่อนตัดสินใจ
- รับดูแลทั้งแบบรายเดือนและแบบพักชั่วคราว สำหรับครอบครัวที่ยังอยากลองก่อน
การตัดสินใจครั้งนี้ไม่ควรทำคนเดียวตอนตีสอง มาคุยกับเราก่อน แม้ยังไม่พร้อมตัดสินใจวันนี้ก็ได้
นัดหมายเข้าชมศูนย์หรือปรึกษาทีมบ้านลลิสาได้ที่ 088-252-4336 หรือทัก LINE @baanlalisa — ปรึกษาฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย
สาระน่ารู้ที่เกี่ยวข้อง
พาร์ทเนอร์ของเรา
บ้านลลิสา เครือศูนย์ดูแลผู้สูงอายุและดูแลผู้ป่วยระยะพักฟื้น
